[ آيات 50 - 41 ] ( تفسير لفظى ) 41 - وَ الَّذِينَ هاجَرُوا فِي اللَّهِ مِنْ بَعْدِ ما ظُلِمُوا لَنُبَوِّئَنَّهُمْ فِي الدُّنْيا حَسَنَةً وَ لَأَجْرُ الْآخِرَةِ أَكْبَرُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ . كسانى كه در راه خدا هجرت كردند ( از خان‌ومان بريدند ) پس از آنكه بر آنها ستمها شد ، ايشان را در اين جهان جاهاى نيكو دهيم و پاداش آنان در جهان ديگر بزرگتر و بالاتر است ، اگر دشمنان كه ايشان را بيرون كردند بدانند ! 42 - الَّذِينَ صَبَرُوا وَ عَلى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ . آنان كسانى هستند كه در هجرت شكيبائى كردند و به پروردگار خويش توكّل نمودند . 43 - وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ قَبْلِكَ إِلَّا رِجالًا نُوحِي إِلَيْهِمْ فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ اى محمّد ، ما پيش از تو نفرستاديم مگر مردانى ( نه فرشتگانى ) كه به آنان وحى ( پيغام ) مىفرستاديم ، پس ( اى مردم ) از اهل ذكر ( تورات و انجيل ) بپرسيد اگر خودتان نمىدانيد . 44 - بِالْبَيِّناتِ وَ الزُّبُرِ وَ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَيْهِمْ وَ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ ( بپرسيد از اهل ذكر و از آنها كه وحى فرستاديم ) به نشانها و پيغامهاى روشن و نامه‌ها و قرآن را به تو فرستاديم تا براى مردم آنچه را كه به ايشان فروفرستاده شده بيان كنى تا شايد انديشه كنند و در آن انديشند . 45 - أَ فَأَمِنَ الَّذِينَ مَكَرُوا السَّيِّئاتِ أَنْ يَخْسِفَ اللَّهُ بِهِمُ الْأَرْضَ أَوْ يَأْتِيَهُمُ الْعَذابُ مِنْ حَيْثُ لا يَشْعُرُونَ . آيا كسانى كه بديها مىورزند ايمن هستند از اينكه خداوند آنها را در زمين فروبرد يا بر ايشان عذاب از جائى رسد كه نمىدانند ؟ 46 - أَوْ يَأْخُذَهُمْ فِي تَقَلُّبِهِمْ فَما هُمْ بِمُعْجِزِينَ . يا خداوند ايشان را در آمد و شدهاشان ( به عذاب ) بگيرد پس آنها بر جلوگيرى از آن توانا نيستند ! 47 - أَوْ يَأْخُذَهُمْ عَلى تَخَوُّفٍ فَإِنَّ رَبَّكُمْ لَرَؤُفٌ رَحِيمٌ . يا ايشان را به روز بترى فراگيرد كه خداوند شما ( كه مىتواند و نمىكند ) خداوندى است مهربان و بخشنده . 48 - أَ وَ لَمْ يَرَوْا إِلى ما خَلَقَ اللَّهُ مِنْ شَيْءٍ يَتَفَيَّؤُا ظِلالُهُ عَنِ الْيَمِينِ وَ الشَّمائِلِ سُجَّداً لِلَّهِ وَ هُمْ داخِرُونَ . آيا نمىنگرند به آنچه كه خداوند آفريده است ، كه از راست و چپ سايه مىاندازد درحالىكه آن چيز ( از هر نوعى ) خدا را سجده مىكند و همهء آنها خدا را گردن نهاده و خود را خوار افكنده‌اند ؟ ( بامدادان بسوى باختر و شامگاهان بسوى خاور خدا را سجده مىكنند ) . 49 - وَ لِلَّهِ يَسْجُدُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ مِنْ دابَّةٍ وَ الْمَلائِكَةُ وَ هُمْ لا يَسْتَكْبِرُونَ . خداى را سجود مىكنند آنچه در آسمانها و زمين هستند او چمنده و رونده و فرشتگان ( نيز سجده مىكنند ) و آنان از پرستش سر نمىكشند . 50 - يَخافُونَ رَبَّهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ وَ يَفْعَلُونَ ما يُؤْمَرُونَ . از خداوند خويش كه زبر ايشان است مىترسند و آنچه را كه به ايشان فرمان دهند بجاى آورند . ( تفسير ادبى و عرفانى ) 41 - وَ الَّذِينَ هاجَرُوا فِي اللَّهِ . آيه . هركه از اوطان غفلت هجرت كند ، الطاف كرم او را به صحبت خود راه دهد ، و هركه از خود هجرت كند و مساكنت با خود نه پسندد ، دل او محطّ رحل عشق حقيقت گردد ، امروز در خلوت سلوت ( أنا جليس من ذكرنى « 1 » ) بنازد و فردا به بساط انبساط ( الفقراء الصّبور جلساء اللّه يوم القيامة ) آرام گيرد « 2 » .

--> ( 1 ) خداوند فرمايد : من هم‌نشين كسى هستم كه مرا ياد كند . ( 2 ) يعنى درويشان شكيبا در روز رستاخيز هم‌نشين حق هستند .